aktualności
Czy gminy mogą zakazać fajerwerków? Prawo mówi jasno
Już jutro przywitamy Nowy 2026 rok. Nieodłącznym elementem tego czasu są huczne zabawy i pokazy oraz wystrzały petard czy fajerwerków. Co roku przed Sylwestrem wraca dyskusja o zasadności ich używania. Pewnie i u nas w Goleniowie jest tyle samo zwolenników co i przeciwników super hucznej sylwestrowej nocy.
Fajerwerki są dla wielu zwierząt źródłem ogromnego stresu — psy i koty często panikują i potrzebują godzin lub dni, aby wrócić do równowagi, a dzikie ptaki reagują silnym przyspieszeniem tętna i panicznymi lotami, które mogą zaburzać ich zdrowie i zachowania nawet po zakończeniu sylwestrowych wystrzałów. Warto też wspomnieć o częstych urazach powajerwerkowych u ludzi podczas sylwestra, zanieczyszczeniu powietrza czy kosztach sprzątania przestrzeni publicznych. Dlatego w debacie publicznej pojawiają się głosy, żeby może ograniczyć prywatne pokazy i sięgać po mniej stresujące alternatywy.
Coraz więcej samorządów rezygnuje z pokazów pirotechnicznych podczas miejskich imprez noworocznych, jednak pojawiają się też postulaty całkowitego zakazu używania fajerwerków przez mieszkańców.
Niektóre samorządy próbowały wprowadzać takie ograniczenia w formie tzw. przepisów porządkowych, powołując się na ochronę życia, zdrowia, porządku publicznego czy zwierząt. Próby te były jednak kwestionowane przez wojewodów i sądy administracyjne. Przykładem jest uchwała Rady Miejskiej w Lidzbarku Warmińskim z 2024 r., która zakazywała odpalania fajerwerków w noc sylwestrową i co warte podkreślenia dotyczyła tylko miejsc publicznych — a i tak została ona unieważniona jako sprzeczna z prawem.
Co ciekawe W 2025 r. holenderski parlament zatwierdził ustawę, która ma wprowadzić pełny zakaz sprzedaży i używania fajerwerków przez osoby prywatne, zaczynający obowiązywać prawdopodobnie od Sylwestra 2026–2027. Zakaz ma obejmować większość fajerwerków konsumenckich (kategoria F2), zostawiając dozwolone tylko tzw. „nowości” typu zimne ognie czy małe błyski.
Na dziś Goleniów z powodów które wyżej, nie ma żadnej oficjalnej uchwały stricte regulującej odpalanie fajerwerków i petard. Chociaż w 2022 roku były próby ograniczenia używania fajerwerków przez firmę prywatną na terenie Goleniowa (Interpelacja radnej Danuty Faryniarz, ale skończyła się odmową podjęcia działań przez ówczesnego Burmistrza Roberta Krupowicza właśnie z braku przepisów wyższej rangi, które mogłyby na to pozwolić.) Poniżej odpowiedź na interpelację:
Organy nadzorcze podkreślają, że przepisy porządkowe mogą być stosowane wyłącznie w sytuacjach nagłych, wyjątkowych i lokalnych zagrożeń, a nie do regulowania zjawisk powszechnych w skali całego kraju, takich jak sylwestrowe fajerwerki.
Warto jednak zaznaczyć, że trwają prace legislacyjne nad zmianą prawa, które w przyszłości mogłyby umożliwić radom gmin wprowadzanie takich zakazów wobec osób fizycznych. Na dziś jednak samorządy nie mogą legalnie wprowadzać ogólnego zakazu używania fajerwerków — a kwestie ich używania regulują głównie przepisy ogólnokrajowe, w tym Kodeks wykroczeń.
A jakie jest wasze zdanie na temat używania petard i fajerwerków? Czy witanie Nowego Roku uzasadnia tak ogromny hałas, który im towarzyszy?
Darek Religa
